FB BIP
 
OGŁOSZENIA
 
NOWOŚCI NA STRONIE
 
NAJNOWSZE ZDJĘCIE
W galerii
znajduje się
10303 fotografii
posegregowanych
latami
lub w albumach
tematycznych...

 
Nawigacja
V. Święta   Prawa zwierząt


Prawa zwierząt


Prawa zwierząt

  Prawa zwierząt to idea, zgodnie z którą zwierzęta mają prawa, a postępowanie człowieka wobec zwierząt powinno być oparte na zasadach etycznych.
  Prawa zwierząt opierają się na twierdzeniu, że zwierzęta są istotami czującymi, zdolnymi docenić wartość swojego życia i z tego względu należą im się prawa, które chroniłyby ich autonomię. Idea praw zwierząt odrzuca teorię mówiącą o użytkowej roli zwierząt istniejących, by służyć człowiekowi. Prawa zwierząt są terminem często mylonym z opieką nad zwierzętami, której istotą działalności jest ochrona zwierząt przed cierpieniem.
  Zwolennicy filozofii praw zwierząt zakładają zrównanie ludzi ze zwierzętami, jednak nie we wszystkich dziedzinach życia. Nie postulują np. nadania praw wyborczych zwierzętom, ale silnie podkreślają konieczność stopniowego powstrzymania wykorzystywania zwierząt jako środka do produkcji jedzenia, ubioru, a także dla rozrywki, naukowych testów czy jakiegokolwiek innego celu w sposób, który prowadziłby do rozporządzania nimi.

Prawa zwierząt a prawodawstwo

  Nie ma systemu prawa, w którym zwierzęta byłyby traktowane jako podmioty, a nie przedmioty praw. W większości tych systemów zwierzęta korzystają jednak ze szczególnej pozycji. Jako istoty żywe i zdolne odczuwać cierpienie powinny być traktowane tak, aby tego cierpienia nie odczuwały, jeśli nie jest to konieczne (np. w związku z ubojem, odstrzałem etc.).
  Nadanie praw zwierzętom jest bardzo trudne do przeprowadzenia w europejskiej tradycji prawniczej ze względu na to, że wiązałoby się z nadaniem im podmiotowości prawnej, gdyż tylko podmioty prawa mogą mieć w tej tradycji prawa podmiotowe. Podstawowym pytaniem przy nadaniu im tej osobowości byłoby, które zwierzęta mają je mieć, a które nie i dlaczego. Idea nadania osobowości prawnej wszystkim zwierzętom wydaje się kuriozalna, bo np. muchy, mrówki czy niektóre mikroorganizmy wegetujące w kurzu to też zwierzęta. Drugim problemem byłoby zagadnienie, kto i w jaki sposób miałby rejestrować te osoby prawne. Wreszcie, oprócz określenia praw zwierząt w stosunku do ludzi, wypadałoby też określić prawa jednych zwierząt w stosunku do drugich. Właśnie z tych względów nadanie osobowości prawnej zwierzętom wydaje się mało prawdopodobne.
  W Polsce obowiązuje Ustawa o ochronie zwierząt z dnia 21 sierpnia 1997r., która reguluje postępowanie ze zwierzętami domowymi, gospodarskimi, wykorzystywanymi do celów rozrywkowych, używanymi do doświadczeń, utrzymywanymi w ogrodach zoologicznych, wolno żyjącymi (dzikimi) i obcymi rodzimej faunie.
  Regulacje te sprowadzają się do ograniczenia cierpienia zadawanego zwierzętom, a związanego z ich wykorzystywaniem przez ludzi. Art.1 ust.1 tej ustawy mówi, że zwierzę, jako istota żyjąca zdolna do odczuwania cierpienia, nie jest rzeczą. Człowiek jest mu winien poszanowanie, ochronę i opiekę. Nie oznacza to jednak upodmiotowienia zwierząt w polskim ustawodawstwie, a jest jedynie oznaką ich ochrony. W art.1 ust.2 zapisano bowiem, iż w sprawach nie uregulowanych w ustawie do zwierząt stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące rzeczy.


Prawa zwierząt w filozofii

  Idea praw zwierząt pojawiła się w książce angielskiego reformatora społecznego Henry'ego Salta Prawa zwierząt a postęp społeczny (ang. Animals' Rights: Considered in Relation to Social Progress), wydanej w 1892r.
  Do grona najbardziej znanych teoretyków filozofii praw zwierząt należą Peter Singer i Tom Regan.
  Peter Singer uważany jest za jednego z twórców współczesnego ruchu na rzecz praw zwierząt, chociaż jego podejście do moralności w postępowaniu wobec zwierząt nie opiera się na pojęciu prawa, ale zasadzie równości w rozpatrywaniu racji (korzyści) stron. Jego książka Wyzwolenie Zwierząt mówi o tym, że ludzie rozważają swoje zachowanie wobec innych ludzi w kategoriach moralnych nie na bazie inteligencji (np. dzieci nie są w pełni sprawne mentalnie) czy zdolności do podejmowania trafnych wyborów moralnych (np. przestępcy czy osoby upośledzone umysłowo), czy też jakichkolwiek innych atrybutów nierozerwalnie związanych z człowieczeństwem, ale raczej na podstawie ich zdolności do doświadczania cierpienia. Ponieważ inne zwierzęta również cierpią, to wyłączenie ich z tego zbioru jest przejawem szowinizmu gatunkowego (terminu tego użył po raz pierwszy brytyjski psycholog Richard D. Ryder).
  Żeby spełnić założenia praw zwierząt, należy (z punktu widzenia prawa etycznego) traktować zwierzęta tak samo jak ludzi - tak samo dobrze lub tak samo źle. Istotą bowiem filozofii praw zwierząt jest brak faworyzowania jakiejś istoty ze względu na przynależność gatunkową.

Prawa zwierząt w praktyce

  Większość grup, organizacji i stowarzyszeń deklarujących działalność na rzecz praw zwierząt ogranicza się do prowadzenia akcji informacyjnych, działalności wydawniczej i wpływania na organy ustawodawcze. Istnieje jednak niewielka, choć warta odnotowania i rosnąca grupa aktywistów, którzy swoją działalność opierają na tzw. akcjach bezpośrednich, polegających na uwalnianiu zwierząt z miejsc, gdzie poddawane są cierpieniom oraz na niszczeniu mienia. Akcje te w założeniu mają spowodować zwrócenie uwagi publicznej na istniejący problem oraz realny uszczerbek finansowy firm wykorzystujących zwierzęta do eksperymentów.
  Z uwagi na zdecydowanie negatywny odbiór akcji bezpośrednich przez opinię publiczną większość grup działających na rzecz praw zwierząt potępiła taki rodzaj działalności. Wszystkie organizacje potępiły natomiast akcje z użyciem przemocy, skierowane przeciwko ludziom.


Organizacje broniące praw zwierząt w Polsce

Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami w Polsce
Front Wyzwolenia Zwierząt
Stowarzyszenie Obrońców Zwierząt "Arka"
Stowarzyszenie Pomocy Królikom
Stowarzyszenie Empatia
Fundacja Viva!
Straż dla Zwierząt
WWF Panda
OTOZ Animals
Stowarzyszenie Ekologiczno-Kulturalne "Klub Gaja"
Fundacja Opieki nad Zwierzętami CANIS
Fundacja dla Zwierząt ARGOS
Towarzystwo Ochrony Terpetofauny TRYTON
Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków


Dni i obchody związane z ochroną i opieką nad zwierzętami

» 17 lutego - Światowy Dzień Kota (wł. Giornata mondiale del gatto)

  Święto, którego pomysłodawcami byli w 1990r. Włosi, ma na celu przede wszystkim uwrażliwienie ludzi na los bezdomnych zwierząt i pomoc kotom wolno żyjącym. Przyczynia się ono do integracji miłośników kotów. Zarówno hodowcy kotów rasowych, jak i miłośnicy kotów domowych wspólnie propagują szacunek dla kotów.
  W Polsce po raz pierwszy Światowy Dzień Kota obchodzono w 2006r. Wojciech Albert Kurkowski, prezes Polskiej Federacji Felinologicznej "Felis Polonia" i redaktor naczelny miesięcznika "Kot", pomysłodawca obchodów tego święta w Polsce, propagował akcje pomocy bezdomnym kotom pod hasłem "Rasowce - dachowcom", podczas której kluby felinologiczne z Felis Polonia zbierały dary na rzecz pomocy bezdomnym zwierzętom. W 2010r. patronat nad świętem przejęły Fundacja Viva!, TVP Warszawa, program "Mój Pies i inne zwierzęta", włączyło się również wydawnictwo "Multico". W akcji biorą również udział schroniska dla zwierząt bezdomnych.
  Święto obchodzone jest w różnych krajach w różnych terminach, np.:
  *  Rosja - 1 marca,
  *  Stany Zjednoczone - 29 października (jako Narodowy Dzień Kota, ang. National Cat Day),
  *  Wielka Brytania - 8 sierpnia (ang. World Cat Day).

Przypowieść o kotce
National Cat Day

» 24 kwietnia - Międzynarodowy Dzień Przeciwko Wiwisekcji (także Międzynarodowy Dzień Zwierząt Laboratoryjnych, ang. International Day of Laboratory Animals)

  Święto powstało z inicjatywy obrońców zwierząt. Dzień ten jest sprzeciwem wobec wiwisekcji, czyli badaniom na żywych zwierzętach. Zamysłem inicjatorów święta było, by dzień ten skłaniał do refleksji nad bólem i cierpieniem zadawanym stworzeniom poświęconym dla wątpliwej, według obrońców zwierząt, korzyści ludzkości.

» 1 lipca - Dzień Psa (pl)

  Święto ustanowione zostało w 2007r. przez redakcję czasopisma Przyjaciel Pies wespół z użytkownikami portalu Pies.pl.
  Data nie jest przypadkowa. Latem najwięcej psów trafia do schronisk w całej Polsce. Dzień Psa jest okazją, by zastanowić się nad tym, jak psy są traktowane w społeczeństwie, czy się po nich sprząta i jak są traktowane podczas sezonu urlopowego. Jest też okazją, aby nieść pomoc zagubionym i porzuconym zwierzętom.
  W Stanach Zjednoczonych obchodzony jest 26 sierpnia Narodowy Dzień Psa (ang. National Dog Day), ustanowiony przez Fundację Krajowego Dnia Psa (ang. National Dog Day Foundation) w 2004r. Dzień ten powstał na cześć psów wszelkiej maści i ras w dowód uznania za ich miłość, lojalność i przywiązanie, za ich pracę w ratownictwie, w wykrywaniu narkotyków czy bomb i za ich poświęcone życie. Fundacja zachęca społeczeństwo do adopcji psów bezpańskich i porzuconych, aby mogły wieść szczęśliwe, bezpieczne i wolne od przemocy życie.
  Amerykański polityk i prawnik George Graham Vest, reprezentując przed sądem właściciela psa imieniem Drum, zabitego przez hodowcę owiec (18 października 1869r.), tak powiedział w mowie kończącej rozprawę (23 września 1870r.): "Jedynym absolutnie pozbawionym egoizmu przyjacielem, jakiego człowiek może posiadać w tym samolubnym świecie, jedynym, który mu nigdy nie okaże niewdzięczności, ani go nie zdradzi, jest jego pies. Ucałuje dłoń, na której nie ma dla niego ani kąska strawy... Kiedy wszyscy inni przyjaciele odchodzą... on pozostaje."
  W 1958r. pomnik Druma postawiono przed sądem Johnson County Courthouse w Warrensburgu, w którym toczyła się rozprawa.

» 4 października - Światowy Dzień Zwierząt (ang. World Animal Day)
» 4-10 października - Światowy Tydzień Zwierząt (ang. World Animal Week)

  Tradycja Światowego Dnia Zwierząt, obchodzonego na początku października, sięga początków XXw. Nieco później, w 1931r., na zjeździe ekologów we Florencji zapisano jego ideę - wskazanie, w jakiej sytuacji znajdują się zagrożone gatunki zwierząt.
  Data wybrana została nieprzypadkowo. 3 października przypada rocznica śmierci św. Franciszka z Asyżu, założyciela zakonu ojców Franciszkanów, wielkiego przyjaciela i patrona zwierząt. Imieniny Franciszka zwykło się obchodzić 4 października. Św. Franciszek wyznawał ideę braterstwa wszystkich stworzeń. Głosił, że wszyscy mieszkańcy Ziemi są braćmi, bez względu na charakter, poglądy, narodowość, stan majątkowy i każdy, kto prosi o pomoc, wróg czy przyjaciel, powinien być wysłuchany i przyjęty. Św. Franciszek został patronem ekologów.
  W Polsce święto istnieje od 2006r. Intencją organizatorów obchodów jest zwrócenie większej niż zwykle uwagi ludzi na otaczający ich świat zwierząt, zarówno tych żyjących na wolności, jak i milionów domowych ulubieńców. Jest to więc święto wszystkich zwierząt i ludzi mających życzliwy stosunek do nich. Polska, po Francji i Wielkiej Brytanii, jest trzecim krajem w Europie pod względem liczebności zwierząt domowych. Szacuje się, iż w Polsce żyje około 8 mln psów i około 5 mln kotów. Według badań OBOP w co drugim polskim domu jest pies.
  "Koalicja dla Zwierząt", organizacja walcząca o prawa zwierząt, proponuje, żeby w tym roku ten dzień nie był zwykłym Dniem Zwierząt, ale Ogólnopolskim Dniem Adopcji Zwierząt.

World Animal Day
Koalicja Dla Zwierząt
Psy i koty do adopcji
Wybierz Miśka
Zerwijmy łańcuchy


» 25 października - Dzień Kundelka (pl)

  Dzień Kundelka to nieformalne polskie święto wszystkich wielorasowych psów, obchodzone corocznie 25 października, tj. w dzień po wejściu w życie ustawy o ochronie zwierząt.
  W 2000r. powstało Stowarzyszenie Przyjaciół Kundelka założone w Warszawie, jednak ze względu na brak wystarczającego wsparcia musiało zostać rozwiązane. Pozostał Dzień Kundelka, którego idea spodobała się wszystkim tak bardzo, że zaczęto organizować ciekawe happeningi na cześć mieszańców. Jeden z nich, zorganizowany w 2002r. na warszawskim Ursynowie, zakończył się usypaniem na Kopie Cwila Kopca Kundelka, który miał przypominać psy, które dają ludziom wiele radości, ale też te, które potrzebują pomocy, czekając na nowy dom.
  Wiosną 2001r. odsłonięto w Krakowie pomnik psa Dżoka, który ma upamiętniać brawurową postawę czarnego kundelka. Jego historia jest smutna... Dżok był tak oddany swemu opiekunowi, że po jego tragicznej śmierci w pobliżu Ronda Grunwaldzkiego psiak przez cały rok czekał w tym miejscu na jego powrót. Cały rok miał nadzieję, że jego ukochany Pan powróci. Niestety, tak się nie stało. Udało się jednak pomóc tęskniącemu mieszańcowi. Dał się on adoptować przez Marię M. i u jej boku spędzić kolejnych 6 lat. Po jej śmierci w 1998r. psiak wymknął się z psiego hotelu, w którym został umieszczony i zginął pod kołami pociągu. Dla wszystkich Krakowian Dżok stał się symbolem psiej wierności, o czym przypomina napis na pomniku:
"Pies Dżok. Najwierniejszy z wiernych, symbol psiej wierności. Przez rok /1990-1991/ oczekiwał na Rondzie Grunwaldzkim na swojego Pana, który w tym miejscu zmarł."
  Właściciele kundelków organizują obchody, by ich podopieczni mieli swoje święto. Organizują także swoje wystawy - wystawy kundelków. Tego dnia schroniska dla zwierząt organizują dni otwarte i zachęcają do odwiedzenia schronisk w celu adopcji kundelków, których przebywa tam najwięcej oraz innych zwierząt, jak również wspomożenia schroniska w postaci datków, karmy, koców. Niektóre schroniska prezentują swoich podopiecznych w newralgicznym punkcie miasta, np. na rynku, w szkole.

» 25 listopada - Dzień Bez Futra

  Protesty antyfutrzarskie, mniej lub bardziej zorganizowane, odbywają się w Polsce od końca lat 80-tych XXw. Dzień bez Futra został ustanowiony na IV Ogólnopolskim Kongresie "Teraz Ziemia" w 1994r. przez działaczy nieformalnej grupy, zwanej Frontem Wyzwolenia Zwierząt oraz działaczy Klubu Gaja. W 2003r. w organizację Dnia Bez Futra włączyły się Stowarzyszenie Empatia oraz Fundacja Viva!.
  W dniu tym odbywają się w wielu miastach protesty antyfutrzarskie, których organizatorzy chcą przekonać społeczeństwo o "bezsensowności zabijania zwierząt dla pozyskania tylko samego futra". Celem protestów jest zdelegalizowanie hodowli i zabijania zwierząt dla futer.

Dzień Bez Futra
Dzień Bez Futra
Antyfutro
Znani Polacy przeciwko futrom


» 20 grudnia - Dzień Ryby

  Organizowany w Polsce od 2003r. przez Stowarzyszenie Empatia i Fundację Viva!
  W dniu tym podczas akcji ulicznych zorganizowanych w polskich miastach uczestnicy starają się uświadomić społeczeństwu, że ryby nie są przedmiotami i również czują ból. Protesty często mają formę marszów milczenia lub happeningów, nie zachęca się natomiast  - w odróżnieniu od Klubu Gaja  -
do wypuszczania ryb na wolność. Data obchodzenia tego dnia w okolicach Wigilii ma nakłonić do zastanowienia się nad niehumanitarnym traktowaniem żywych karpi w punktach sprzedaży.

Dzień Ryby
Niemy krzyk
Międzynarodowa Koalicja na rzecz Bezkrwawych Świąt



Inne:
11.02 - Dzień Dokarmiania Zwierzyny Leśnej (pl)
marzec - Ogólnopolski Miesiąc Sterylizacji Zwierząt (pl)
01.04 - Międzynarodowy Dzień Ptaków (ang. International Bird Day)
12.05 - Światowy Dzień Ptaków Wędrownych (ang. International Migratory Bird Day, ONZ)
22.05 - Dzień Praw Zwierząt (pl)
31.05 - Dzień Bociana Białego (ang. White Stork's Day)
01.07 - Dzień Psa (pl)
październik - Miesiąc dobroci dla zwierząt (pl)
1.sobota i niedziela października - Światowe i Europejskie Dni Ptaków (ang. World Bird Festival, koordynowane przez BirdLife International)
02.10 - Światowy Dzień Zwierząt Hodowlanych (ang. World Day of Breeding Animals)
25.10 - Dzień Ustawy o Ochronie Zwierząt (pl)

  Z ochroną zwierząt związane są również dni dotyczące wegetarianizmu i weganizmu.

11.01 - Dzień Wegetarian (ang. Vegetarian Day)
Maj - Ogólnopolski Tydzień Wegetarianizmu (pl)
Maj / czerwiec - Tydzień Weganizmu (pl)
01.10 - Światowy Dzień Wegetarianizmu (ang. World Vegetarian Day)
01.11 - Światowy Dzień Wegan (ang. World Vegan Day)



Warto zajrzeć:

Polska Czerwona Księga Zwierząt
Psy
Animalpedia
National Geographic
National Geographic Chanel

World Animal Day
Wild Music



(Źródła: Wikipedia, Effata, Polskie Radio, Animalpedia)


Tel.: (56) 46 82 777
Email: zs_orsza@op.pl
Logowanie
Nazwa
Hasło

Nie masz jeszcze konta?
Zarejestruj się
Nie możesz się zalogować?
Poproś o nowe hasło